Bonaire National Marine Park
Bonaire National Marine Park obejmuje wody wokół samej wyspy i sąsiedniej, niezamieszkanej Klein Bonaire, od linii wody aż po głębokość 60 m, i istnieje od 1979 roku jako jeden z najstarszych rezerwatów morskich na świecie; status parku narodowego otrzymał w 1999 roku. Rafa zaczyna się dosłownie kilka kroków od brzegu na zachodnim, zawietrznym wybrzeżu, gdzie wjazdy do wody oznaczają pomalowane na żółto kamienie z nazwą stanowiska, to dzięki tej infrastrukturze Bonaire 22 razy z rzędu zdobyło tytuł najlepszego miejsca do nurkowania z brzegu w plebiscycie czytelników Scuba Diving Magazine. Park zarządzany jest przez fundację STINAPA i obejmuje 86 publicznych stanowisk nurkowych, rafy koralowe, łąki trawy morskiej i namorzyny zatoki Lac. Woda ma 25-28°C przez większość roku, a widoczność zwykle przekracza 18 m.


Kiedy nurkować
| Miesiąc | Temperatura wody | Widoczność | Uwagi |
|---|---|---|---|
| Cały rok | 25-28°C | 18 m lub więcej, często ponad 30 m | Park leży poza pasem huraganów, więc warunki pod wodą są stabilne przez cały rok, a dziesiątki stanowisk z brzegu są dostępne o każdej porze dnia i nocy. |
| Sierpień-Wrzesień | 27-30°C | okresowo obniżona przy przechodzących w oddali sztormach tropikalnych | Najcieplejsza woda w roku; sporadyczne, odległe sztormy tropikalne mogą chwilowo pogorszyć widoczność na powierzchni. |
Poza nurkowaniem
Washington Slagbaai National Park, pół godziny jazdy na północ od Kralendijk, to lądowy odpowiednik podwodnego parku: 4 286 hektarów wzgórz, zatok i szlaków, które da się zwiedzić samochodem z wysokim prześwitem, na rowerze albo pieszo. Trasa kończy się w zatoce Slagbaai, gdzie wczesnym rankiem na płyciznach żerują flamingi, razem z dziesiątkami innych gatunków ptaków.
Rincon, najstarsza miejscowość Bonaire, założona przez Hiszpanów w 1527 roku, leży w dolinie chroniącej niegdyś przed napadami piratów. Stoi tu Mangazina di Rei, magazyn królewski z 1820 roku, gdzie niewolnicy pracujący na solankach odbierali cotygodniowe zaopatrzenie: dziś to centrum kultury i muzeum historii wyspy.
Na południowym cyplu wyspy, wśród czynnych do dziś solanek, leży Pekelmeer Flamingo Sanctuary: jedno z tylko czterech miejsc na świecie, gdzie flamingi karaibskie się lęgną, sezon lęgowy trwa od marca do połowy lipca, a w samych solniskach żyje ponad 10 000 flamingów. Rezerwat jest zamknięty dla zwiedzających, ale z publicznej drogi obok widać ptaki przez lornetkę albo teleobiektyw.
Co zobaczysz pod wodą
Wyprawy do tego regionu (0)
Najczęstsze pytania
Kiedy najlepiej nurkować w Morskim Parku Narodowym Bonaire?
Przez cały rok: park leży poza pasem huraganów, a temperatura wody trzyma się w przedziale 25-28°C, z najcieplejszą wodą w sierpniu i wrześniu, gdy dochodzi do 30°C. Widoczność rzadko spada poniżej 18 m, a przy wielu stanowiskach regularnie przekracza 30 m, niezależnie od pory roku.
Jak dojechać do stanowisk w Morskim Parku Narodowym Bonaire?
Większość parku obejmuje samo zachodnie wybrzeże Bonaire, więc dojazd to zwykle krótka jazda samochodem, nie rejs łodzią. Wynajmuje się pickupa, ładuje butle w klubie (część działa całą dobę, z tankowaniem 'na przejazd'), dojeżdża do wjazdu oznaczonego żółtym kamieniem z nazwą stanowiska i wchodzi do wody prosto z brzegu. Stanowiska przy Klein Bonaire oraz na wietrznym, wschodnim wybrzeżu wymagają już dopłynięcia łodzią.
Jaki poziom nurkowy jest wymagany w Morskim Parku Narodowym Bonaire?
Do większości stanowisk z brzegu wystarczy Open Water Diver. Przed pierwszym samodzielnym zanurzeniem park wymaga jednak nurkowania orientacyjnego z lokalnym klubem oraz wykupienia rocznego znaczka wstępu. Ściany rafy schodzące poniżej rekreacyjnych limitów i nurkowanie techniczne z mieszankami gazowymi, oferowane w części ośrodków, wymagają dodatkowych uprawnień.
Co żyje w Morskim Parku Narodowym Bonaire?
Rafy mieszczą ponad 50 gatunków koralowców, w tym korale mózgowe, ogniste i gorgonie, oraz ponad 350 gatunków ryb rafowych. W łąkach trawy morskiej żerują młode żółwie zielone oraz zagrożony ślimak strombus (queen conch), a namorzyny zatoki Lac są miejscem lęgowym dla wielu gatunków ryb rafowych. Pod wodą spotyka się też żółwie karetta i szylkretowe, tarpony, barakudy, orlenie i żabnice.
Czym różni się nurkowanie z brzegu od nurkowania przy Klein Bonaire?
Zachodnie wybrzeże samej Bonaire to klasyczny shore diving: rafa zaczyna się kilka kroków od plaży, a nurkowie wchodzą do wody samodzielnie przy oznaczonych stanowiskach. Klein Bonaire, niezamieszkana wysepka na zachód od głównej wyspy, ma równie zdrową rafę, ale ze względu na jej kruchość wszystkie 26 tamtejszych stanowisk nurkuje się wyłącznie z łodzi, z przewodnikiem.
Czy w Morskim Parku Narodowym Bonaire obowiązują jakieś ograniczenia?
Tak. W wodach parku obowiązuje zakaz kotwiczenia: łodzie cumują wyłącznie do wyznaczonych boi, bo to Bonaire jako pierwsze na świecie wprowadziło ten wymóg. Z powodu choroby koralowców SCTLD (stony coral tissue loss disease) czasowo zamknięto nurkowanie przy części stanowisk sąsiedniego Parku Narodowego Washington-Slagbaai, a Klein Bonaire bywa zamykana po południu; przy wjeździe do wody obowiązuje dezynfekcja sprzętu na stacjach do tego wyznaczonych.
Czym jest STINAPA i opłata za wstęp do parku?
STINAPA (Stichting Nationale Parken Bonaire) to fundacja non-profit, która zarządza Morskim Parkiem Narodowym Bonaire oraz lądowym Parkiem Narodowym Washington-Slagbaai, utrzymując oba wyłącznie z opłat użytkowników, bez dotacji. Każdy, kto nurkuje, snorkeluje lub uprawia sporty wodne w parku, musi wykupić coroczną opłatę parkową (nature fee), ważną w danym roku kalendarzowym.
Źródła
- Wikipedia (EN): Bonaire National Marine Park - utworzenie w 1979, powierzchnia 2700 ha (27 km²), zasięg od linii wody do głębokości 60 m, status parku narodowego od 1999, dołączenie Klein Bonaire w 2001, 86 publicznych stanowisk nurkowych, zarządca STINAPA, rafa koralowa/trawa morska/namorzyny zatoki Lac, ograniczenia z powodu SCTLD, ranking Forbes top 10 must-dive 2017, park utrzymuje się wyłącznie z opłat użytkowników, obowiązkowe boje cumownicze
- Wikipedia PL: Morski Park Narodowy „Bonaire” - utworzenie w 1979, powierzchnia 27 km², status parku narodowego od 1999, wpis na listę informacyjną UNESCO w 2011, ponad 50 gatunków koralowców, 350 gatunków ryb rafowych
- Wikidata: Bonaire National Marine Park (Q2642108) - współrzędne, wpis jako national park w listopadzie 1999, status Tentative World Heritage Site od 17 sierpnia 2011
- STINAPA Bonaire (oficjalna strona) - obowiązkowa coroczna opłata parkowa (nature fee) dla wszystkich użytkowników Morskiego Parku Narodowego i Parku Narodowego Washington-Slagbaai, ważna w danym roku kalendarzowym, STINAPA jako fundacja non-profit
- PADI Blog: Diving in Bonaire: Everything You Need to Know - żółto pomalowane kamienie oznaczające stanowiska z brzegu, wymagany znaczek Marine Park Tag ważny rok kalendarzowy, obowiązkowe nurkowanie orientacyjne, stacja tankowania butli czynna całą dobę, popularne stanowiska (1000 Steps, Alice in Wonderland, Hilma Hooker, Bari's Reef), wsparcie dla nurkowania technicznego
- PADI Blog: The Best Time of Year to Dive in Bonaire - temperatura wody 25,5-28°C, widoczność od 18 m, przy wielu stanowiskach ponad 30 m, wyspa poza głównym pasem huraganów, opis żółtego kamienia oznaczającego wjazd/wyjście
- Divezone: Bonaire - obowiązkowe boje cumownicze i zakaz kotwiczenia (Bonaire jako pierwsze wprowadziło ten wymóg), żółto pomalowane kamienie z nazwą stanowiska wzdłuż drogi, nurkowanie przy Klein Bonaire wyłącznie z łodzi z powodu kruchej rafy
- ZuBlu: Shore diving in Bonaire - podział na wybrzeże zawietrzne (shore diving) i nawietrzne (wymaga przewodnika), 63 stanowiska na głównej wyspie i 26 przy Klein Bonaire, samodzielna eksploracja kontra przewodnik, najlepsze stanowiska (1000 Steps, Karpata, Salt Pier, The Forest przy Klein Bonaire)
- Bonaire.com (oficjalna turystyka): Washington Slagbaai National Park - 4 286 hektarów, pół godziny jazdy (28 km) od Kralendijk, zatoka Slagbaai, obserwacje flamingów, godziny wt-nd 8:00-17:00 (ostatni wjazd 14:30)
- Wikipedia (EN): Rincon, Bonaire - najstarsza miejscowość wyspy, założona przez Hiszpanów w 1527, dolina chroniąca niegdyś przed piratami
- Bonaire.com (oficjalna turystyka): Mangazina di Rei - magazyn królewski z 1820 roku, dziś centrum kultury i muzeum historii wyspy
- Bonaire.com (oficjalna turystyka): Flamingos on Bonaire - Pekelmeer Flamingo Sanctuary, status Ramsar, ponad 10 000 flamingów w solniskach, sezon lęgowy marzec-połowa lipca, jedno z czterech miejsc lęgowych na świecie, rezerwat zamknięty dla zwiedzających




