Słownik nurkowy

Krótkie wyjaśnienia pojęć, które pojawiają się przy naszych wyprawach i safari nurkowych. Jeśli w opisie oferty trafisz na słowo, którego nie znasz, prawdopodobnie znajdziesz je poniżej.

AOWDAdvanced Open Water Diver
Certyfikat nurkowy wyższy niż OWD, rozszerzający limit głębokości typowo do ok. 30 m. Kurs wprowadza m.in. nurkowanie głębokie, nawigację podwodną i zwykle kilka nurkowań specjalistycznych do wyboru.
Atol
Pierścieniowa struktura raf koralowych otaczająca lagunę, powstała na szczycie zatopionego wulkanicznego wierzchołka. Typowa forma geologiczna m.in. dla Malediwów i wielu wysp Pacyfiku.
Blue Hole
Głęboka, kolista studnia lub zapadlisko w dnie morskim albo rafie, powstała w wyniku zalania dawnej jaskini krasowej. Najbardziej znanym przykładem jest Great Blue Hole u wybrzeży Belize.
Zobacz: Blue Hole w Belize.
Briefing
Omówienie nurkowania przeprowadzane przez przewodnika lub kapitana przed wejściem do wody. Obejmuje plan trasy, spodziewane warunki (prąd, głębokość), sygnały ręczne oraz procedury bezpieczeństwa i wynurzenia.
Cenotacenote
Naturalne, zalane wodą zapadlisko w wapiennym podłożu, typowe dla Półwyspu Jukatan w Meksyku. Nurkowanie w cenotach odbywa się w jaskiniach i kawernach wypełnionych bardzo przejrzystą, słodką wodą i często wymaga dodatkowego przeszkolenia.
Zobacz: cenoty na Jukatanie.
Check divenurkowanie sprawdzające, checkdive
Pierwsze, zazwyczaj łatwe nurkowanie na początku wyprawy lub pobytu, służące sprawdzeniu sprzętu, dobraniu balastu i ocenie umiejętności nurka przez przewodnika. Nie jest nurkowaniem celowym, tylko organizacyjnym.
DANubezpieczenie nurkowe
Divers Alert Network, organizacja zajmująca się bezpieczeństwem nurkowym, badaniami i pomocą w nagłych wypadkach, oferująca też popularne wśród nurków ubezpieczenie pokrywające m.in. leczenie w komorze hiperbarycznej i ewakuację medyczną.
Dryfdrift, nurkowanie w prądzie
Nurkowanie, podczas którego nurkowie płyną z prądem zamiast płynąć pod prąd, pokonując dystans bez wysiłku. Łódź śledzi bąble lub boje i odbiera nurków w miejscu, w którym wynurzą się po zakończeniu nurkowania.
Zobacz: nurkowanie w prądzie.
Fauna pelagicznapelagiczne
Zwierzęta żyjące w toni wodnej, niezwiązane na stałe z dnem ani rafą, takie jak rekiny, tuńczyki, barrakudy czy mobule. Ich obecność zależy zwykle od prądów i pory roku, a nie od konkretnego punktu na rafie.
Zobacz: wielki błękit (fauna pelagiczna).
Hak rafowyreef hook
Zaczep na lince mocowany do martwego, pozbawionego koralowców fragmentu dna lub skały, pozwalający nurkowi utrzymać pozycję w silnym prądzie bez używania płetw. Stosowany, by obserwować faunę pelagiczną bez znoszenia i bez kontaktu z żywą rafą.
Kandu
Malediwskie określenie naturalnego kanału łączącego lagunę atolu z otwartym oceanem, przez który przepływają silne prądy pływowe. Ze względu na przepływ planktonu to miejsce częstych spotkań z dużą fauną pelagiczną.
Liveaboardsafari nurkowe
Łódź wyprawowa, na której nurkowie mieszkają i nurkują przez cały czas trwania wyprawy, zwykle kilka do kilkunastu dni. Pozwala dotrzeć do odległych nurkowisk niedostępnych z brzegu i nurkować kilka razy dziennie bez powrotu do portu.
Zobacz: safari nurkowe (liveaboard).
Mantamanta rafowa
Duża, łagodna płaszczka odżywiająca się planktonem, filtrowanym przez otwarte usta podczas pływania. Regularnie odwiedza stacje czyszczące oraz miejsca żerowania, gdzie gromadzi się plankton.
Zobacz: nurkowanie z mantami.
Mola molasamogłów
Samogłów, największa na świecie ryba kostnoszkieletowa, o spłaszczonym, niemal okrągłym kształcie ciała bez typowego ogona. Bywa spotykana m.in. w rejonie Bali i Nusa Penida w określonych porach roku, gdy podpływa do stacji czyszczących.
Zobacz: mola-mola (samogłów).
Muck diving
Nurkowanie nad piaszczystym lub mulistym, pozornie pustym dnem, w poszukiwaniu drobnych i nietypowych organizmów ukrytych w osadzie. Popularne w regionach takich jak Cieśnina Lembeh w Indonezji.
NitroxEANx, wzbogacone powietrze
Mieszanka oddechowa o podwyższonej zawartości tlenu (powyżej 21%, typowo 32 lub 36%) i obniżonej zawartości azotu względem powietrza. Wydłuża czas bezdekompresyjny przy tej samej głębokości, ale wymaga osobnego kursu i wprowadza niższy limit głębokości ze względu na toksyczność tlenu.
No-fly timeodstęp przed lotem
Minimalny zalecany odstęp czasu między ostatnim nurkowaniem a lotem samolotem, zwykle wynoszący co najmniej 12 do 24 godzin w zależności od liczby i profilu nurkowań. Ma zapobiec chorobie dekompresyjnej wywołanej spadkiem ciśnienia w kabinie.
Nurkowanie makromakro
Nurkowanie nastawione na obserwację i fotografowanie małych organizmów, takich jak ślimaki nagoskrzelne, koniki morskie czy krewetki, zamiast dużej fauny. Wymaga wolnego tempa i uważnego przeszukiwania dna.
Zobacz: makro (frogfish, pygmy seahorse, nudibranch).
OWDOpen Water Diver
Podstawowy certyfikat uprawniający do samodzielnego nurkowania w parach, bez nadzoru instruktora, w warunkach zbliżonych do tych z kursu. Typowy limit głębokości to ok. 18 m.
Przystanek bezpieczeństwasafety stop
Postój trwający typowo ok. 3 minuty na głębokości ok. 5 m, wykonywany tuż przed zakończeniem wynurzenia. Zmniejsza ryzyko choroby dekompresyjnej, dając organizmowi dodatkowy czas na eliminację azotu.
Rekin młotgłowomłot
Rekin o charakterystycznej, spłaszczonej głowie w kształcie młota, zwiększającej pole widzenia i czułość zmysłów. Niektóre gatunki tworzą duże ławice, obserwowane m.in. przy Wyspach Galapagos, Wyspie Kokosowej czy egipskich Braciach (Brothers).
Zobacz: rekiny młoty.
Resort nurkowy
Baza nurkowa na lądzie, z której nurkowie wypływają na codzienne nurkowania łodzią lub wchodzą do wody bezpośrednio z brzegu, wracając na noc do hotelu. W przeciwieństwie do liveaboardu oferuje stały pokój i dostęp do infrastruktury lądowej.
Zobacz: resort nurkowy.
SMBboja dekompresyjna, boja sygnalizacyjna
Nadmuchiwana boja wypuszczana przez nurka spod wody na powierzchnię, zwykle pod koniec nurkowania lub podczas przystanku bezpieczeństwa. Sygnalizuje łodzi dokładną pozycję nurka przed wynurzeniem, szczególnie ważna przy nurkowaniu dryfowym.
Thilathili
Malediwskie określenie podwodnej góry lub rafy, której szczyt nie sięga powierzchni wody. Skupia ryby żerujące w prądzie i bywa miejscem spotkań z mantami przy stacjach czyszczących.
Wrak
Zatopiony statek, samolot lub inny obiekt stanowiący miejsce nurkowe. Nurkowanie przy wraku od zewnątrz jest dostępne dla większości poziomów, natomiast penetracja jego wnętrza wymaga doświadczenia i zwykle osobnego kursu.
Wyprawa combodive and land
Wyprawa łącząca segment nurkowy (liveaboard lub resort) z segmentem lądowym poświęconym zwiedzaniu, np. safari lądowemu lub zabytkom. Pozwala połączyć nurkowanie z poznawaniem kraju w ramach jednego wyjazdu.
Zobacz: wyprawy combo z segmentem lądowym.