Okinawa

Okinawa i archipelag Riukiu leżą na południu Japonii, między Kiusiu a Tajwanem, i łączą nurkowanie tropikalne z historią Królestwa Riukiu. W wodach wysp Kerama, narodowego parku morskiego od marca 2014 roku, widoczność sięga 20-40 metrów, a żółwie morskie (szylkretowe, zielone i karetta) spotyka się na większości nurkowań. Przy Cape Maeda na głównej wyspie wpływa się do Blue Cave, jaskini o głębokości około 6 metrów, w której światło słoneczne i biały wapienny grunt barwią wodę na kobaltowy niebieski. Od grudnia do marca, ze szczytem w styczniu i lutym, przy zachodnim cyplu wyspy Yonaguni gromadzą się ławice rekinów młotów liczące nawet ponad sto sztuk, a nurkuje się tam niemal wyłącznie dryfowo. Tam też, na głębokości od około 5 do 26 metrów, leży Yonaguni Monument: formacja skalna o spornym pochodzeniu, którą większość geologów uznaje za naturalną, choć geolog morski Masaaki Kimura utrzymuje, że to dzieło człowieka sprzed tysięcy lat. Przy Ishigaki, w Manta Scramble w zatoce Kabira, od czerwca do października nurkowie obserwują manty na stacji czyszczącej, najpewniej od sierpnia do października. Od stycznia do kwietnia, ze szczytem w lutym i marcu, łodzie z Naha i wysp Kerama wypływają na obserwację humbaków, które przypływają tam na okres godowy: standardową obserwację prowadzi się z łodzi, a pływanie z wielorybami prowadzi tylko część operatorów, na regulowanych zasadach. Woda ma od 22°C zimą do 27-29°C latem, a sezon tajfunowy trwa od lipca do października, ze szczytem w sierpniu i wrześniu.

Turkusowa zatoka i zalesione wzgórza wysp Kerama na Okinawie, zdjęcie poglądowe

Mapa z zaznaczoną lokalizacją: Okinawa, Japonia — Okinawa, Japonia© OpenStreetMap, © OpenMapTiles, Geoapify

Kiedy nurkować

Miesiąc	Temperatura wody	Widoczność	Uwagi
Grudzień-Marzec	22°C	20-40 m, stabilna	Najzimniejszy okres w roku, przydaje się grubsza pianka. Przy Yonaguni trwa sezon rekinów młotów, ze szczytem w styczniu i lutym. Przy Keramach z łodzi obserwuje się humbaki, od stycznia najliczniej w lutym i marcu.
Kwiecień-Czerwiec	23-28°C	20-40 m	Temperatura rośnie z 23°C do 27-28°C pod koniec czerwca. Spokojne morze i mniej nurków niż latem, dobre warunki dla mniej doświadczonych na Keramach i przy Cape Maeda.
Lipiec-Wrzesień	27-29°C	20-40 m poza tajfunami	Najcieplejsza woda i najbardziej aktywne życie morskie w roku, ale też szczyt sezonu tajfunowego (zwłaszcza sierpień-wrzesień), który potrafi przerwać nurkowanie z dnia na dzień. Przy Ishigaki trwa sezon mant w Manta Scramble.
Październik-Listopad	26-27°C	20-40 m, najlepsza klarowność w roku	Temperatura łagodnie spada, tajfuny ustępują, a widoczność bywa najlepsza w roku. Mniej turystów niż latem. Pod koniec listopada zaczyna się sezon rekinów młotów przy Yonaguni.

Poza nurkowaniem

Shuri Castle w Naha było siedzibą Królestwa Riukiu przez 450 lat, od 1429 do 1879 roku: niezależnego państwa, które handlowało z Chinami, Japonią i Azją Południowo-Wschodnią i wykształciło własną kulturę, odrębną od japońskiej. Zamek, wpisany w 2000 roku na listę UNESCO jako część Gusuku Sites and Related Properties of the Kingdom of Ryukyu, spłonął niemal doszczętnie podczas bitwy o Okinawę w 1945 roku, został odbudowany według dokumentacji historycznej, a w październiku 2019 roku zniszczył go kolejny pożar. Odbudowa głównego pawilonu wciąż trwa.

Na południu głównej wyspy, na wzgórzu Mabuni, gdzie w czerwcu 1945 roku zakończyła się bitwa o Okinawę, stoi Park Pokoju z 1975 roku i Cornerstone of Peace: rejestr nazwisk wszystkich ofiar walk, żołnierzy i cywilów, w tym Koreańczyków, Tajwańczyków, Amerykanów i Brytyjczyków. Nieopodal działa Himeyuri Peace Museum, poświęcone 222 uczennicom i 18 nauczycielkom z dwóch szkół w Naha, zmobilizowanym jako sanitariuszki w ostatnich miesiącach wojny: 136 z nich zginęło.

Piętnaście minut promem z Ishigaki leży Taketomi, wyspa z zachowaną tradycyjną zabudową Riukiu: parterowe domy z czerwoną dachówką, kamienne murki i figurki shisa strzegące bram, a ulice zamiatane codziennie z koralowego piasku. Miejscowa kuchnia różni się od japońskiej, bo Riukiu przez wieki handlowało z Chinami: goya champuru (gorzki melon smażony z tofu, jajkiem i wieprzowiną) i awamori, destylowany z ryżu trunek starzony w glinianych dzbanach, najstarszy destylat w Japonii.

Co zobaczysz pod wodą

Fauna

Manty Rekiny młoty

Najczęstsze pytania

Kiedy najlepiej jechać nurkować na Okinawę i wyspy Riukiu?

Zależy od celu. Rekiny młoty przy Yonaguni mają szczyt od grudnia do marca, najliczniej w styczniu i lutym. Manty w Manta Scramble przy Ishigaki najlepiej widać od czerwca do października, ze szczytem od sierpnia do października. Humbaki obserwuje się z łodzi przy Keramach od stycznia do kwietnia, najczęściej w lutym i marcu. Sezon tajfunowy trwa od lipca do października, ze szczytem w sierpniu i wrześniu, i bywa powodem odwołanych nurkowań.

Czy rekiny młoty przy Yonaguni są gwarantowane?

Nie, ale szanse są wysokie w sezonie. Od grudnia do marca, ze szczytem w styczniu i lutym, przy cyplu Irizaki gromadzą się ławice liczące nawet ponad sto sztuk, najlepiej przy temperaturze wody 22-25°C i stabilnym prądzie wschód-zachód. Silne prądy przypływowe potrafią rozproszyć ławicę zamiast ją skoncentrować, więc kilka dni na miejscu zwiększa szansę na spotkanie.

Czy Yonaguni Monument to naturalna formacja, czy zbudował ją człowiek?

Większość geologów, w tym Robert Schoch i Wolf Wichmann, uznaje formację za naturalną: piaskowiec ma równoległe płaszczyzny warstwowania i pęknięcia, które w regionie sejsmicznym łamią się w regularne, prostokątne kształty. Geolog morski Masaaki Kimura z University of the Ryukyus utrzymuje, że to dzieło człowieka sprzed dwóch do trzech tysięcy lat, ale ta teza nie ma oficjalnego uznania archeologicznego. Formacja leży na głębokości od około 5 do 26 metrów.

Jaki poziom nurkowy jest potrzebny na Okinawie?

Bardzo zróżnicowany, zależnie od miejsca. Blue Cave przy Cape Maeda ma dno na około 6 metrach i nadaje się nawet dla osób nurkujących pierwszy raz. Rekiny młoty przy Yonaguni to inna liga: nurkowania są tam niemal wyłącznie dryfowe, przy silnych prądach, więc operatorzy oczekują doświadczenia w nurkowaniu dryfowym i wejściu negatywnym (negative entry).

Jak dojechać na Okinawę i wyspy Yaeyama (Ishigaki, Yonaguni)?

Międzynarodowe loty lądują w Naha (OKA) na głównej wyspie Okinawa. Stamtąd do Ishigaki linie ANA, JAL i Solaseed lecą około godziny. Na Yonaguni loty grupy Japan Airlines trwają około 75 minut, ale są rzadkie i zależne od pogody. Alternatywą jest prom z Ishigaki, kursujący tylko dwa razy w tygodniu, też zależny od warunków morskich.

Czy można pływać z humbakami przy Keramach?

Standardowa obserwacja odbywa się z łodzi, od stycznia do kwietnia, ze szczytem w lutym i marcu. Pływanie z wielorybami prowadzi tylko część operatorów, na regulowanych zasadach: to snorkeling na powierzchni (maska, fajka, płetwy), a freediving, schodzenie pod wodę i szybkie podpływanie do zwierząt są zakazane; do wody wchodzi się cicho, żeby nie zaburzać ich naturalnego zachowania. Nurkowania butlowego przy wielorybach się nie prowadzi.

Czy da się zobaczyć rekiny młoty, manty i humbaki w jednej podróży?

Nie w jednym terminie: sezony częściowo się nie pokrywają. Młoty przy Yonaguni mają szczyt w styczniu i lutym, humbaki przy Keramach w lutym i marcu, więc styczeń-luty łączy oba. Manty przy Ishigaki mają szczyt latem i jesienią (sierpień-październik), więc wymagają osobnego wyjazdu.