Lasy namorzynowe

Lasy namorzynowe to nadmorskie gąszcze drzew tolerujących sól, których zanurzone korzenie są wylęgarnią dla narybku. Zobaczysz je przy trasach do Belize i do Raja Ampat w Indonezji, płytko i spokojnie, wśród korzeni pełnych drobnicy.

Korzenie namorzynów zanurzone pod wodą
Fot. NOAA · Domena publiczna · źródło · przeskalowane

Czym są namorzyny

Namorzyny to wiecznie zielona formacja drzew i krzewów, które radzą sobie tam, gdzie inne rośliny szybko by zginęły: w słonej, mulistej strefie między przypływem a odpływem. Trzymają się dna korzeniami szczudłowymi, a część gatunków wypuszcza korzenie oddechowe sterczące ponad muł. Rosną w strefie tropikalnej i subtropikalnej, a najwięcej z nich ma Indonezja.

Dlaczego są ważne

Splątane korzenie pod wodą są wylęgarnią. Chronią narybek, krewetki i młode ryby rafowe przed większymi drapieżnikami, dopóki te nie dorosną i nie przeniosą się na rafę. Namorzyny łagodzą też uderzenie fal i wiążą węgiel. Po tsunami w 2004 roku zauważono, że tam, gdzie las namorzynowy przetrwał, zniszczenia na brzegu były mniejsze.

Gdzie je zobaczysz

W Belize rolę wylęgarni pełnią namorzynowe płycizny atolu Turneffe. Indonezja ma z kolei największe na świecie zasoby namorzynów, więc w Raja Ampat sąsiadują one z rafą. Nurkowanie i snorkeling wśród korzeni bywa płytkie, a w ich cieniu kręci się drobnica, która na otwartej wodzie nie miałaby szans.

Jak nurkować, żeby nie zaszkodzić

Namorzyny wciąż znikają, głównie pod stawy hodowlane i zabudowę, w tempie około 0,7 procenta powierzchni rocznie. Pod wodą nie łam korzeni i nie zawieszaj się na nich, utrzymuj pływalność i trzymaj dystans od narybku, dla którego korzenie są jedynym schronieniem.

Na tych wyprawach zobaczysz ten ekosystem (2)

Najczęstsze pytania

Czy namorzyny rosną pod wodą?

Częściowo. To drzewa strefy między przypływem a odpływem: pnie i korony są nad wodą, a korzenie szczudłowe podczas przypływu zanurzają się i tworzą podwodny gąszcz. To właśnie te zalane korzenie ogląda się przy snorkelingu i płytkim nurkowaniu.

Dlaczego namorzyny nazywa się wylęgarnią?

Bo ich splątane, zanurzone korzenie dają schronienie narybkowi, krewetkom i młodym rybom rafowym. Chowają się tam przed drapieżnikami, dopóki nie dorosną i nie przeniosą się na rafę. Dlatego zdrowe namorzyny oznaczają zwykle bogatszą rafę w pobliżu.

Gdzie zobaczę namorzyny podczas nurkowania z Umiko?

Przy trasach do Belize, gdzie namorzynowe płycizny atolu Turneffe pełnią rolę wylęgarni, oraz do Raja Ampat w Indonezji, kraju o największych zasobach namorzynów na świecie. Nurkowanie wśród korzeni jest płytkie i spokojne.

Czy namorzyny są zagrożone?

Tak. Znikają głównie pod stawy hodowlane, sól i zabudowę, mimo że chronią brzeg przed falami i wiążą węgiel. Straty liczy się w okolicach 0,7 procenta powierzchni rocznie, a raz wycięty las odtwarza się powoli.

Źródła i dane