Wraki II wojny światowej

Najsłynniejsze cmentarzysko wraków II wojny światowej to laguna Truk (Chuuk) w Mikronezji, gdzie nurkuje się cały rok. Podczas operacji Hailstone, 17-18 lutego 1944 roku, US Navy zatopiła tam japońskie okręty wojenne i 32 statki handlowe, a dziś w lagunie spoczywa 50 wraków dostępnych dla nurków. W Addu Atoll na Malediwach Południowych (cały rok, najspokojniej styczeń-kwiecień) spoczywa wrak HMS British Loyalty: 134-metrowy tankowiec na głębokości około 33 metrów.

Zarośnięty koralem telegraf maszynowy na wraku Fujikawa Maru w lagunie Truk, Mikronezja - zdjęcie poglądowe
Fot. montereydiver, CC BY 2.0 · źródło

Gdzie i kiedy

MiejsceKiedyUwagi
Mikronezja: laguna Truk (Chuuk)cały rokNajwiększe na świecie skupisko wraków z II wojny światowej: w osłoniętej lagunie po operacji Hailstone (luty 1944) spoczywa 50 wraków, a widoczność jest najlepsza w porze suchej grudzień-kwiecień.
Malediwy Południowe: Addu Atoll (HMS British Loyalty)cały rok, najspokojniej styczeń-kwiecień134-metrowy brytyjski tankowiec z czasów II wojny światowej, największy wrak Malediwów, spoczywa na burcie na głębokości około 33 m.
Filipiny: Coron (Palawan)październik-czerwiec, najlepsza widoczność marzec-majKilkanaście wraków japońskiej floty, zatopionych 24 września 1944 roku, leży na głębokości 10-40 m w jednej, niewielkiej zatoce.
Chorwacja: Vis (Adriatyk)maj-październikPrzy wyspie Vis, alianckiej bazie z czasów II wojny światowej, spoczywają wraki amerykańskich bombowców: B-17G z listopada 1944 na głębokości około 72 m (nurkowanie techniczne) i B-24 'Tulsamerican' około 40 m.
Wyspy Salomona: Wickham Harbour (Laguna Marovo)kwiecień-listopadGodzinę łodzią od Uepi leżą wraki trzech japońskich frachtowców z II wojny światowej, dobrze zachowane, stojące na równej stępce, na głębokości około 28 m.

Wrak zatopiony podczas wojny to inny rodzaj nurkowania niż rafa. Kadłub zamarza w momencie zatonięcia i staje się kapsułą czasu: ładunek, uzbrojenie i sprzęt załogi zostają na swoim miejscu, dziś porośnięte koralowcami i gąbkami jak sztuczna rafa. Wraki II wojny światowej łączą tę warstwę historii z gęstym życiem morskim, które w ciągu dekad skolonizowało metalowe kadłuby: miękkie korale na relingach, ławice ryb chowające się w otworach po lukach i pociskach, czasem większe gatunki pelagiczne przepływające nad pokładem.

Największym na świecie skupiskiem takich wraków jest laguna Truk (Chuuk) w Mikronezji. W dniach 17-18 lutego 1944 roku US Navy przeprowadziła operację Hailstone: atak lotniczy i morski na japońską bazę floty, podczas którego zatopiono 2 lekkie krążowniki, 4 niszczyciele i 32 statki handlowe oraz zniszczono ponad 250 samolotów. Dziś w osłoniętej, ciepłej lagunie spoczywa 50 wraków dostępnych dla nurków: część leży płycej niż 15 metrów i jest dostępna już na poziomie Open Water, inne leżą poniżej 18 metrów i wymagają Advanced Open Water oraz doświadczenia z prądem i penetracją wnętrza kadłuba.

Z tej samej epoki, choć w zupełnie innym rejonie świata, pochodzi wrak HMS British Loyalty w Addu Atoll na południu Malediwów. To 134-metrowy brytyjski tankowiec, dziś największy wrak archipelagu, spoczywający na burcie na głębokości około 33 metrów. Nurkowanie tam wymaga pewności w wodzie i dobrego obycia z głębią, ale nagradza spotkaniem z historią w wodach zwykle kojarzonych z rafami i mantami, nie z wrakami wojennymi.

Wraki z czasów II wojny światowej mają status grobów wojennych. W Truk Lagoon pod pokładami części kadłubów wciąż spoczywają szczątki załóg, które zginęły podczas operacji Hailstone, dlatego obowiązuje tam etykieta miejsca pochówku: bez dotykania, przesuwania i zabierania czegokolwiek z wraku, nawet drobnego przedmiotu, który wydaje się nieważny. Wejście do wnętrza kadłuba, czyli penetracja, to osobna umiejętność: samo AOWD pozwala nurkować wokół wraku i zaglądać przez większe otwory, ale bezpieczne przejście przez wnętrze z linką przewodnią i dodatkowym oświetleniem wymaga specjalizacji wrakowej, jak PADI Wreck Diver. Bez niej wrak wciąż pozostaje pełnym doświadczeniem: historia, forma kadłuba porośniętego rafą i życie morskie widać już z zewnątrz.

Na tych wyprawach przeżyjesz Wraki II wojny światowej (1)

Artykuły

Najczęstsze pytania

Gdzie jest najwięcej wraków z czasów II wojny światowej do nurkowania?

To laguna Truk (Chuuk) w Mikronezji, gdzie podczas operacji Hailstone w dniach 17-18 lutego 1944 roku US Navy zatopiła japońskie okręty wojenne i 32 statki handlowe. Dziś w spokojnej, osłoniętej lagunie spoczywa 50 wraków dostępnych dla nurków, od płytkich kadłubów po głębsze poniżej 18 metrów. Dzięki temu Truk to największe na świecie skupisko wraków z tej epoki.

Jaki poziom nurkowy jest potrzebny do nurkowania na wrakach II wojny światowej?

Zależy od konkretnego wraku: część kadłubów w Truk Lagoon leży płycej niż 15 metrów i jest dostępna już na poziomie Open Water, ale głębsze wraki poniżej 18 metrów wymagają Advanced Open Water i doświadczenia z minimum 50 zalogowanymi nurkowaniami. Wrak HMS British Loyalty w Addu Atoll na Malediwach leży na głębokości około 33 metrów, więc to już nurkowanie dla zaawansowanych.

Czy do zwiedzania wnętrza wraku potrzebne są uprawnienia wrakowe?

Tak: samo AOWD wystarcza, by nurkować wokół kadłuba, ale wpłynięcie do wnętrza wraku, czyli penetracja, wymaga dodatkowej specjalizacji, jak PADI Wreck Diver, obejmującej użycie liny przewodniej, dodatkowego oświetlenia i procedur bezpieczeństwa w zamkniętej przestrzeni. Bez tej specjalizacji nurkowanie ogranicza się do oglądania wraku z zewnątrz i przez większe otwory w kadłubie.

Co można zobaczyć na wrakach z czasów II wojny światowej w Truk Lagoon?

Na przykład na Fujikawa Maru w ładowniach leżą rozebrane myśliwce Mitsubishi, w tym osiem Zero i jeden A5M Claude, jedyny znany zachowany egzemplarz tego typu, a na dziobie zachowało się działo kalibru 152 mm. Kadłuby porastają dziś koralowce i gąbki, a wokół nich żyje bogate życie morskie, od nagoskrzelnych po większe gatunki pelagiczne przepływające przez lagunę.

Czy z wraków wojennych można zabierać przedmioty na pamiątkę?

Nie. Wraki w Truk Lagoon mają status japońskich grobów wojennych, a pod pokładami części z nich wciąż znajdują się ludzkie szczątki załóg, które zginęły podczas operacji Hailstone w 1944 roku. Obowiązuje etykieta miejsca pochówku: bez dotykania, przemieszczania i zabierania czegokolwiek z wraku, niezależnie od tego, jak drobny wydaje się przedmiot.

Czym jest wrak HMS British Loyalty na Malediwach?

To 134-metrowy brytyjski tankowiec z czasów II wojny światowej, największy wrak na Malediwach, spoczywający na burcie na głębokości około 33 metrów w Addu Atoll, na południu archipelagu. Nurkuje się tam cały rok, najspokojniej od stycznia do kwietnia, obok stacji czyszczenia mant w pobliskim Maa Kandu.

Źródła