Rekiny wielorybie

Najpewniejsze miejsce na spotkanie z rekinem wielorybim to South Ari Atoll na Malediwach, gdzie widać go przez cały rok, ze szczytem sezonu styczeń-marzec. Przy oceanicznej wyspie Darwin na Galapagos rekiny wielorybie pojawiają się od czerwca do listopada, a u wybrzeży meksykańskiego Jukatanu najliczniej gromadzą się od maja do września.

Rekin wielorybi z charakterystycznym cętkowanym wzorem wśród ławic ryb, promienie słońca w błękitnej wodzie - zdjęcie poglądowe
Fot. User:Zac Wolf (original), en:User:Stefan (cropping), CC BY-SA 2.5 · źródło

Gdzie i kiedy

MiejsceKiedyUwagi
Malediwy: South Ari Atoll (Maamigili)cały rok, szczyt styczeń-marzecJedno z najsłynniejszych miejsc na świecie na rekiny wielorybie. W szczycie sezonu morze jest spokojniejsze, a widoczność przekracza 20 m.
Ekwador: Galapagos, wyspa Darwinczerwiec-listopadRekiny wielorybie pojawiają się przy oceanicznej wyspie Darwin, w tych samych wodach co ławice rekinów młotów.
Kostaryka: Wyspa Kokosowaczerwiec-grudzieńSzczyt sezonu dużej fauny pelagicznej przypada na ten okres. Rekiny wielorybie pojawiają się tu okazjonalnie, bez jednego ustalonego miesiąca szczytowego.
Meksyk: Jukatan (Isla Holbox, Isla Mujeres)maj-wrzesieńW 2009 roku zebrało się tu naraz ponad 400 rekinów wielorybich, jedno z największych udokumentowanych zgromadzeń na świecie.
Kolumbia: Malpelolipiec-wrzesieńRekiny wielorybie pojawiają się przy Malpelo najliczniej od lipca do września, zwłaszcza po północnej stronie wyspy, w cieplejszym sezonie deszczowym.
Oman: Wyspy Daymaniyatlipiec-wrzesieńRekiny wielorybie pojawiają się w rezerwacie latem, gdy kwitnienie planktonu obniża widoczność, a woda ma około 30°C.
Seszele: Mahésierpień-listopadRekiny wielorybie pojawiają się przy zachodnim wybrzeżu Mahé najczęściej we wrześniu i październiku, w oknie monitorowanym przez Marine Conservation Society Seychelles.
Tajlandia: Wyspy Similanmarzec-kwiecień (sezonowo)Rekiny wielorybie pojawiają się przy Wyspach Similan rzadko, najczęściej w marcu i kwietniu.

Rekin wielorybi, po łacinie Rhincodon typus, to największa żyjąca ryba na Ziemi: zwykle dorasta do 10-12 metrów długości, a największy potwierdzony pomiar wynosił 18,8 metra przy masie do 13,6 tony. Mimo rozmiarów jest filtratorem: przez szeroko otwarty pysk przepuszcza wodę i odcedza z niej plankton, skorupiaki, głowonogi i małe ryby pelagiczne, bez pościgu za zdobyczą, jako jeden z zaledwie trzech gatunków rekinów odżywiających się w ten sposób. Grzbiet ma ciemnoszary, brzuch biały, a układ jasnych plamek i pasków na skórze jest unikalny dla każdego osobnika, dzięki czemu naukowcy rozpoznają konkretne rekiny na kolejnych zdjęciach robionych na przestrzeni lat. Rekin wielorybi jest łagodny i nie stanowi zagrożenia dla ludzi, a pojedyncze osobniki żyją ponad 70 lat, choć globalna populacja spadła o połowę w ciągu ostatnich 75 lat i gatunek uznano dziś za zagrożony.

Najpewniejsze spotkanie dają miejsca, gdzie rekiny są obecne przez cały rok, a nie tylko w wąskim oknie sezonowym. W South Ari Atoll na Malediwach, w rejonie Maamigili, rekiny wielorybie pojawiają się przez cały rok, ze szczytem od stycznia do marca, gdy morze jest spokojniejsze, a widoczność przekracza 20 metrów. Przy oceanicznej wyspie Darwin na Galapagos widuje się je od czerwca do listopada, w tych samych wodach co ławice rekinów młotów. Przy Wyspie Kokosowej w Kostaryce dołączają do listy dużej fauny pelagicznej w szczycie sezonu, czerwiec-grudzień, choć bez wyraźnie ustalonego miesiąca szczytowego. Największe udokumentowane zgromadzenie na świecie, ponad 400 rekinów wielorybich naraz, zanotowano u wybrzeży meksykańskiego Jukatanu w 2009 roku, w oknie maj-wrzesień.

Rekin wielorybi toleruje bliskość nurków i snorkelerów, choć zachowuje pełną kontrolę nad dystansem. Zasada z miejsc regularnych spotkań każe trzymać się minimum 3 metrów od głowy i ciała oraz 4 metrów od ogona, podpływać od boku i nigdy nie zajeżdżać mu drogi ani go nie gonić, gdy przyspiesza. Dotykanie jest zakazane: kontakt stresuje zwierzę i zwykle kończy się jego natychmiastowym zanurkowaniem w głąb, co odbiera spotkanie także innym w wodzie. Jeśli rekin przewraca się na bok i pokazuje grzbiet, to sygnał, by przestać płynąć w jego stronę i się wycofać. Flesz aparatu warto kierować z dala od jego oczu, a do wody wchodzić powoli, bez skoków, żeby nie płoszyć zwierzęcia na starcie spotkania.

Na tych wyprawach możesz spotkać Rekiny wielorybie (4)

Artykuły

Najczęstsze pytania

Gdzie najłatwiej spotkać rekina wielorybiego pod wodą?

South Ari Atoll na Malediwach, w rejonie Maamigili, gdzie rekiny wielorybie pojawiają się przez cały rok, ze szczytem od stycznia do marca i widocznością powyżej 20 m. Przy oceanicznej wyspie Darwin na Galapagos widuje się je od czerwca do listopada, a u wybrzeży meksykańskiego Jukatanu najliczniej gromadzą się od maja do września, gdzie w 2009 roku naliczono naraz ponad 400 osobników.

Kiedy najlepiej jechać nurkować z rekinami wielorybimi?

Zależy od kierunku: W South Ari Atoll na Malediwach rekiny widać przez cały rok, z najspokojniejszym morzem od stycznia do marca, a Darwin na Galapagos ma wyraźne okno czerwiec-listopad, gdy rekiny wielorybie pojawiają się obok ławic rekinów młotów. Przy Wyspie Kokosowej w Kostaryce szczyt sezonu dużej fauny pelagicznej przypada na czerwiec-grudzień, choć bez ustalonego miesiąca szczytowego akurat dla rekinów wielorybich.

Jak duży jest rekin wielorybi?

To największa żyjąca ryba na Ziemi: zwykle dorasta do 10-12 metrów długości, a największy potwierdzony pomiar wynosił 18,8 metra przy masie do 13,6 tony. Mimo rozmiarów jest łagodny i nie stanowi zagrożenia dla ludzi, a pojedyncze osobniki żyją ponad 70 lat.

Czym żywi się rekin wielorybi?

Żywi się planktonem: przez szeroko otwarty pysk przepuszcza wodę i odcedza z niej skorupiaki, głowonogi i małe ryby pelagiczne, bez pościgu za zdobyczą. To jeden z zaledwie trzech gatunków rekinów odżywiających się w ten sposób, mimo że jest największą rybą na świecie.

Jak zachować się przy spotkanym rekinie wielorybim?

Trzymać dystans minimum 3 metrów od głowy i ciała oraz 4 metrów od ogona, podpływać od boku i nigdy nie zajeżdżać mu drogi ani go nie gonić, gdy przyspiesza. Dotykanie jest zakazane, bo stresuje zwierzę i zwykle kończy się jego natychmiastowym zanurkowaniem. Flesz aparatu warto kierować z dala od jego oczu.

Czy spotkanie z rekinem wielorybim jest gwarantowane?

Nie, to dzikie zwierzę migrujące za planktonem, więc żadne miejsce nie daje stuprocentowej pewności spotkania. Nawet w South Ari Atoll, gdzie rekiny wielorybie widuje się cały rok, obecność zależy od prądów i zagęszczenia planktonu danego dnia, a poza szczytem sezonu styczeń-marzec bywa ich mniej.

Źródła